Political Pedia  >   Πολιτική Ιστορία

Νομοθετικά Σώματα, σημείωμα

Το Σύνταγμα του 1844 προβλέπει δύο νομοθετικά σώματα, Βουλή και Γερουσία «Η Νομοθετική εξουσία ενεργείται συνάμα υπό του Βασιλέως, της Βουλής και της Γε-ρουσίας» (άρθρο 15). Τα αξιώματα Βουλευτή και Γερουσιαστή είναι διακριτά, τα δύο δε σώματα συνεδριάζουν χωριστά: «Ουδείς δύναται να ήναι συγχρόνως Βουλευτής και Γερουσιαστής» (άρθρο 46). «Η Βουλή και η Γερουσία συνεδριάζουν ιδία, η μεν εν τω Βουλευτηρίω, η δε εν τω Συνεδρίω αυτής. Μόνον δε, κατά την ημέραν της ενάρξεως της Βουλευτικής Συνόδου, και οσάκις το Σύ-νταγμα ορίζη, συνέρχονται ομού εν τω Βουλευτηρίω» (άρθρο 51).

Οι Βουλευτές, που θεωρούνται αντιπρόσωποι του Έθνους, εκλέγονται για ορισμένο χρονικό διάστημα και εκλέγουν οι ίδιοι το Προεδρείο τους: «Η Βουλή σύγκειται εκ Βουλευτών, εκλεγομένων υπό των εχόντων δικαίωμα προς τούτο πολιτών, κατά τον περί εκλογής Νόμον» (άρθρο 59), «Οι Βουλευτές αντιπροσωπεύουσι το Έθνος και όχι μόνον την επαρχίαν υπό της οποίας εκλέγονται» (άρθρο 60),

«Ο περί εκλογής Νόμος προσδιορίζει τον αριθμόν των Βουλευτών, αναλόγως του πληθυσμού, πώποτε όμως ο αριθμός ούτος δεν δύναται να ήναι ελάσσων των ογδοήκοντα» (άρθρο 61), «Οι Βουλευταί εκλεγονται κατά τριετίαν» (άρθρο 62).
«Δια να εκλεχθή τις Βουλευτής απαιτείται, Να ήναι πολίτης Έλλην, εγκατεστημένος εις την Ελλάδα, απολαμβάνων τα αστυκά και πολιτικά δκαιώματα, έχων συμπληρωμένον το τριακοστόν έτος της ηλικίας του, και προς τούτοις τα παρά του Νόμου των εκλογών απαιτούμενα προσόντα» (άρθρο 63).

«Η Βουλή εκλέγει εκ των Βουλευτών κατά την έναρξιν εκάστης Βουλευτικής Συνόδου τον Πρόεδρον, τους Αντιπροέδρους και τους Γραμματείς αυτής» (άρθρο 65). Οι Γερουσιαστές και ο Πρόεδρος της Γερουσίας διορίζονται από τον βασιλιά: «Ο Βασιλεύς διορίζει τους Γερουσιαστάς ισοβίως» (άρθρο 70, § 1). «Ο ελάχιστος αριθμός των Γερουσιαστών ορίζεται εις είκοσι επτά, δύναται δε ο Βασιλεύς ν’ αυξήση αυτόν, κατά τας ανάγκας, μέχρι του ημίσεως του όλου αριθμού των Βουλευτών. Μόνον συγκαταθέσει της Βουλής δύνανται να διορισθώσιν υπό του Βασιλέως πλείονες Γερουσιασταί του ειρημένου αριθμού» (άρθρο 71).

«Ο Βασιλεύς διορίζει εκ των Γερουσιαστών τον Πρόεδρον της Γερουσίας κατά τριετίαν, αύτη δε κατά πάσαν Βουλευτικήν Σύνοδον εκλέγει εκ των ιδίων μελών δύο Αντιπροέδρους και δύο Γραμματείς» (άρθρο 78). Tο άρθρο 72 του Συντάγματος του 1844 προσδιορίζει τα προσόντα των Γερουσιαστών: « … 5) Ν’ ανεδείχθη εν τη Ελλάδι,

α’) Είτε Μέλος ή Υπουργός των κατά τον υπέρ της ανεξαρτησίας αγώνα εθνικών Κυβερνήσεων τουλάχιστον άπαξ μέχρι τέλους του χιλιοστού οκτακοσιοστού εικοστού εβδόμου έτους.
β’) Είτε Πληρεξούσιος, εκλεχθείς δις, εις εθνικάς Συνελεύσεις, συμπεριλαμβανομένης και της παρούσης, ή Βουλευτής εις δύο τουλάχιστον περιόδους, παρελθούσης και μελλούσας, ή άπαξ Πληρεξούσιος ή άπαξ Βουλευτής.
γ’) Είτε Αρχηγός Στρατοπέδου, ή Στόλου, ή Ναυτικής μοίρας, οδηγήσας τα Ελληνικά όπλα κατά τον υπέρ της ανεξαρτησίας αγώνα εις πολιορκίας ή μάχας.
δ’) Είτε ανήρ ιστορικός δια λαμπρών ανδραγαθημάτων, ή αδροτάτων χρηματικών θυσιών.
ε’) Είτε Πρόεδρος της Βουλής, εις δύο Βουλευτικάς Συνόδους, μετά την δημοσίευσιν του παρόντος Συντάγματος.
στ’) Είτε Υπουργός, μετά τετραετίαν ως τοιούτος.
ζ’) Είτε Στρατηγός, Αντιστράτηγος, Υποστράτηγος, Ναύαρχος, Αντιναύαρχος ή Υποναύαρχος, μετά πενταετίαν από του διορισμού ως τοιούτου.
η’) Είτε Πρέσβυς, μετά πενταετή υπηρεσίαν ως τοιούτος.
θ’) Είτε Πρόεδρος του Αρείου Πάγου, ή του Ελεγκτικού Συνεδρίου, μετά εξαετή υπηρεσίαν ως τοιούτος.
ι’) Είτε Εισαγγελεύς παρά τω Αρείω Πάγω, ή Πρόεδρος Εφετών, ή Νομάρχης, μετά οκταετή υπηρεσίαν ως τοιούτος.
ια’) Είτε Επίτροπος παρά τω Ελεγκτικώ Συνεδρίω, Εισαγγελεύς παρ’ Εφέτες, ή Αρειοπαγίτης, μετά δεκαετή υπηρεσίαν ως τοιούτος.
ιβ’) Είτε Πρόεδρος Νομαρχιακού Συμβουλίου, τρις ως τοιούτος εκλεχθείς και εξ έτη ως νομαρχιακός Σύμβουλος υπηρετήσας.
ιγ’) Είτε Πρύτανις του Πανεπιστημίου, δις ως τοιούτος εκλεχθείς και δεκαετή υπηρεσίαν ως Καθηγητής.
ιδ’) Είτε Αντιπρόεδρος Εμπορικού Επιμελητηρίου, δις ως τοιούτος εκλεχθείς και μετά, εξαετή υπηρεσίαν ως επιμελητής…».

Το Σύνταγμα του 1864 προβλέπει ένα νομοθετικό σώμα, τη Βουλή «Η νομοθετική εξουσία ενεργείται υπό του Βασιλέως και της Βουλής» (άρθρο 22), ορίζει από ποιους αποτελείται, πως αυτοί εκλέγονται και για πόσο χρόνο: «Η Βουλή σύγκειται εκ Βουλευτών εκλεγομένων υπό των εχόντων δικαίωμα προς τούτο πολιτών, δι’ αμέσου, καθολικής και μυστικής δια σφαιριδίων ψηφοφορίας, κατά των Συνελεύσεως ταύτης ψηφισθησομένων περί εκλογής Νόμον, μεταβλητόν όντα κατά τας λοιπάς διατάξεις αυτού. Αι Βουλευτικαί εκλογαί διατάσσονται και ενεργούνται ταυτοχρόνως καθ’ όλην την επικράτειαν» (άρθρο 66).

«Οι Βουλευταί αντιπροσωπεύουσι το έθνος και ουχί μόνον την επαρχίαν υπό της οποίας εκλέγονται» (άρθρο 67). «Οι Βουλευταί εκλέγονται κατά τετραετίαν» (άρθρο 69). «Δια να εκλεχθή τις Βουλευτής απαιτείται να ήναι πολίτης Έλλην, εκ της επαρχίας παρ’ ης εκλέγεται, ή προ δύο ετών τουλάχιστον εγκατεστημένος εν αυτή, απολαμβάνων προ διετίας τα αστυκά και πολιτικά δικαιώματα, έχων συμπεπληρωμένον το τριακοστόν έτος της ηλικίας του, και προς τούτοις τα παρά του νόμου των εκλογών απαιτούμενα προσόντα» (άρθρο 70), και θεσπίζει τη βουλευτική ασυλία: «Βουλευτής δεν καταδιώκεται ουδ’ οπωσδήποτε εξετάζεται ένεκα γνώμης ή ψήφου δοθείσης παρ’ αυτού κατά την ενέργειαν των βουλευτικών του καθηκόντων» (άρθρο 62).

Μετάβαση σε: << Προηγούμενη Επόμενη >>