Political Pedia  >   Πολιτικές δολοφονίες

Ο εφιάλτης του Χορτιάτη

Την 18 Ιουνίου 1943 με το Νόμο 260/1943, που δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ 180 Α’/ 29.06.1943 ιδρύθηκαν τα «Τάγματα Ευζώνων», όπως ήταν η επίσημη ονομασία των «Ταγμάτων Ασφαλείας», που θα συγκροτούνταν
«εθελοντικώς εξ εφέδρων οπλιτών στρατευσίμων, μη εκπληρωσάντων την υποχρέωσιν θητείας ή εκγυμνάσεως».

Η δημιουργία μιας ένοπλης δύναμης που θα είχε σκοπό τη διατήρηση της έννομης τάξης και την καταπολέμηση των κομμουνιστών του ΕΛΑΣ ήταν όρος που έθεσε ο Ι. Ράλλης προκειμένου να αναλάβει την πρωθυπουργία μετά την παραίτηση του Κων. Λογοθετόπουλου. Τη δημιουργία μιας τέτοιας δύναμης υποστήριξαν οι στρατιωτικοί Στυλ.

Γονατάς και Θεοδ. Πάγκαλος, προκειμένου να εμποδίσουν μελλοντική επιστροφή του βασιλιά Γεωργίου Β’, στην Ελλάδα. Οι Γερμανοί είδαν ότι μια τέτοια δύναμη κρούσης κατά της Αντίστασης, αποτελούμενη από Έλληνες, είχε πλεονεκτήματα, γιατί οι ντόπιοι γνώριζαν το έδαφος και τα πρόσωπα που συμμετείχαν στην Αντίσταση.

Οι αρχικοί σκοποί των «Ταγμάτων» ήταν η τήρηση της τάξης εναντίον κομμουνιστικών ενεργειών και η παρεμπόδιση επιστροφής του βασιλιά. Ο δεύτερος στόχος, που στην πορεία εγκαταλείφθηκε, αποτελούσε το δέλεαρ για να καταταγούν στα «Τάγματα» βενιζελικοί στρατιωτικοί που είχαν αποταχθεί το 1936 από το καθεστώς Ι. Μεταξά.

Πυρήνα των «Ταγμάτων» αποτέλεσε τον Ιούνιο 1943 η φρουρά των Ευζώνων του Άγνωστου Στρατιώτη, αφού η προσέλευση εθελοντών ήταν ελάχιστη. Μέχρι το φθινόπωρο η ύπαρξη των «Ταγμάτων» ήταν τυπική εξαιτίας και του δισταγμού Γερμανών και Ιταλών να τους δώσουν όπλα.

Τη διοίκηση του «1ου Τάγματος Ευζώνων» ανέλαβε ο συνταγματάρχης Ι. Πλυτζανόπουλος. Μέχρι τον Δεκέμβριο 1943 δημιουργήθηκαν άλλα τέσσερα «Τάγματα», δύναμης 20 αξιωματικών και 300 οπλιτών το καθένα.
Η στελέχωσή τους γινόταν από αξιωματικούς του στρατού και από αποστράτους. Τον Ιανουάριο 1944, αυξήθηκε η πίεση στους αξιωματικούς για καταταγούν υποχρεωτικά στα «Τάγματα» με κυρώσεις, σε περίπτωση μη συμμόρφωσης, τη διακοπή χορήγησης κουπονιών διατροφής και την απώλεια του δικαιώματος σύνταξης.

Πιέσεις ασκούνταν και προς αστυνομικούς με μαζικές απολύσεις. Ως οπλίτες κατατάσσονταν κυρίως εξαθλιωμένοι άνθρωποι για να επιβιώσουν (είχαν καλό, για την εποχή, μισθό και άλλα προνόμια και διευκολύνσεις), εγκληματίες και καταζητούμενοι, αντικομμουνιστές αξιωματικοί, πολιτικοί καιροσκόποι και μέλη οργανώσεων που είχαν συγκρουσθεί με τον ΕΛΑΣ.

Η στολή των «Ταγμάτων» ήταν αυτή των Ευζώνων του Άγνωστου Στρατιώτη, γι’ αυτό και έμειναν γνωστοί και ως γερμανοτσολιάδες. Από τον Ιανουάριο 1944 φόρεσαν χιτώνια του (πρώην) ελληνικού στρατού και γερμανικά άρβυλα. Τα ελληνικά εθνόσημα και το στέμμα είχαν αντικατασταθεί με ένα δάφνινο στεφάνι.

Τα «Τάγματα Ασφαλείας» συνεργάζονταν στενά με τις γερμανικές δυνάμεις κατοχής, τόσο ως μάχιμη δύναμη σε επιχειρήσεις, όσο και σαν σώμα φύλαξης αιχμαλώτων, υποστηρικτική δύναμη, και ως αποσπάσματα θανάτου.
Η δράση των «Ταγμάτων» ήταν κατά βάση αντι-ΕΑΜική και αντικομμουνιστική. Αν και έγινε προσπάθεια να εξαπλωθούν σε ολόκληρη τη χώρα, περιοχές δράσης τους ήταν η Στερεά Ελλάδα (Αγρίνιο, Ναύπακτος), Πελοπόννησος, Αθήνα, Εύβοια και κατά καιρούς ορισμένες περιοχές της Θεσσαλίας.

Σε Μακεδονία και Θράκη δρούσαν ένοπλοι χωρικοί, μέλη εθνικιστικών οργανώσεων. Μετά από συγκρούσεις με τον ΕΛΑΣ κατέφυγαν στους Γερμανούς και σχημάτισαν τον Εθνικό Ελληνικό Στρατό (ΕΕΣ). Φορώντας πολιτικά ρούχα λειτουργούσαν ως φρουρές των χωριών τους, με γνωστότερους αρχηγούς τον Κυρ. Παπαδόπουλο (Κισά Μπατζάκ) στην Πιερία και τον Μιχ. Παπαδόπουλο (Μιχάλαγα) στην Κοζάνη.

Οι δυνάμεις αυτές δεν υπάγονταν στα «Τάγματα Ασφαλείας», ωστόσο ακολουθούσαν τους Γερμανούς σε εκκαθαριστικές επιχειρήσεις και φρουρούσαν διάφορα στρατηγικής σημασίας σημεία. Στην Κρήτη, η συγκρότηση δοσιλογικής στρατιωτικής δύναμης σε γενικές γραμμές απέτυχε.

Την 27.11.1943 έγινε η πρώτη αυτόνομη ενέργεια των «Ταγμάτων» στην Αθήνα. Επιδρομή σε στρατιωτικά νοσοκομεία και η εκκαθάρισή τους από κομμουνιστές. Τα «Τάγματα» συμμετείχαν μαζί με τα «SS» ενεργά σε μπλόκα, όπως σ’ εκείνα της Κοκκινιάς, ης Καισαριανής, σε επιδρομές στην Καισαριανή, το Βύρωνα και αλλού, καθώς και στην πολιορκία και τη μάχη στο λεγόμενο «Κάστρο του Υμηττού».

Φρουρούσαν επίσης τα πτώματα όσων κρεμούσαν οι Γερμανοί για να μην τα απομακρύνουν οι συγγενείς τους και να παραμένουν σε δημόσια θέα για εκφοβισμό.Τον Ιανουάριο 1944 με διάγγελμά της υπό τον Γ. Παπανδρέου εξόριστης στο Κάιρο κυβέρνησης καταδίκασε τα «Τάγματα» ως προδοτικά.

Μετάβαση σε: << Προηγούμενη Επόμενη >>